• Ի՞նչ է կենսոլորտը, ի՞նչ ոլորտներ է ընդգրկում: ընդգրկում է ողջ ջրոլորտը, քարոլորտի վերին և մթնոլորտի ստորին շերտերը: 
• Որո՞նք են կենսոլորտի հիմնական բաղադրիչները: Բույսերն ու կենդանիներն։
• Թվարկեք կենդանի օրգանիզմների թագավորությունները: Ո՞ր թա­գավորությունում է դասվում մարդը: Կենդանիների
• Տարբեր նյութերի հետ կենդանի օրգանիզմների փոխազդեցության ի՞նչ օրինակներ գիտեք: ասենք սատկած նապաստակները առյուծի և գիշատիչների սնունդ են դառնում և փրկում գիշատիչ կենդանիներին սովից մեռնելու մտքից կամ նապաստակներն էլ ուտում են կենդանի մարմին ՝ խոտատեսակները։
• Կենսոլորտում ի՞նչ գործառույթներ են իրականացնում կենդանի օրգանիզմները: Կենդանի օրգանիզմները միայնակ չեն կարող երկարատև գոյատևել, դրա համար նրանք փոխազդում են տարբեր մարմինների և նյութերի հետ:
• Ուշադիր դիտարկեք տեղանքը, շրջակա միջավայրը: Ի՞նչ գիտեք այդ միջավայրի պայմանների մասին: Թվարկեք և նկարագրեք շրջապատի կենդանի օրգանիզմները, բույսերը և կենդանիները: Ի՞նչ գիտեք այդ օրգանիզմների մասին: ?
• Բնապահպանական ի՞նչ խնդիրներ գիտեք: ?

Կարդալ թեման

1. Կարդա՛ Ղ․ Աղայանի «Հնարագետ ջուլհակը» պատմվածքի երկրորդ  մասը: ✅
2. Կատարի՛ր պատմվածքի տակ գտնվող առաջադրանքներից 1-ինը, 2-րդը (միայն երկրորդ մասի)։
3. Վերնագրի՛ր երկրորդ մասը: Քաղաքի ուրախություն
4. Մտածի՛ր և գրի՛ր հարցեր երկրորդ մասի վերաբերյալ:

Ինչու՞ ջուլհակն իր հետ վերցրեց հավ և սխտոր։

Ձեր կարծիքով դերվիշը ճի՞շտ պահեց իրեն։

Ի՞նչ է ջուլհակը։

Թաագավորը լա՞վն էր, արժի իրեն ենթարկել քաղաքը, ինչու՞։

Խառը թվերի համեմատումը

Եթե խառը թվերի ամբողջ մասերը տարբեր են, ապա ավելի մեծ է այն խառը թիվը, որի ամբողջ մասն ավելի մեծ է։

Օրինակ՝

4𝟕𝟏𝟐<5𝟏𝟏𝟐, քանի որ 4<5

Եթե խառը թվերի ամբողջ մասերը նույնն են, ապա ավելի մեծ է այն խառը թիվը, որի կոտորակային մասն ավելի մեծ է։

Օրինակ՝

4𝟕𝟏𝟐>4𝟏𝟏𝟐, քանի որ 4=4 և 𝟕𝟏𝟐>𝟏𝟏𝟐

Առաջադրանքներ

Համեմատեք կոտորակները

1730 < 713

15430 > 1512

121130 =121130

501522 > 50522

5930 < 1012

1813 <1827

131522 <1434

1930 < 71530

25730 > 2514

321130 > 32130

50525 < 501525

4925 > 414

856 > 827

13522> 14341

Խառը թիվը ներկայացրե՛ք անկանոն կոտորակի տեսքով․

1837=7𝑥18+37=1297

759=7𝑥9+59=689

1723=3𝑥17+23=533

1178=8𝑥11+78=958

213=2𝑥3+1=373

2534=4𝑥25+34=1034

32512=325𝑥2+12=6512

114=4𝑥1+14=54

Անկանոն կոտորակը վերածե՛ք խառը թվի․

37518= 20 56

493= 1613

347= 4 67

60013=4623

192=912

2195=4345

88118=481718

254=614

Как-то утром Великан лежал у себя в постели и вдруг услышал какую-то прелестную музыку. Она звучала так сладостно, что он подумал, не идут ли мимо замка королевские музыканты. Это была птичка-коноплянка, она запела у него под окном, но так давно он не слышал певчих птиц в своем саду, что это показалось ему прeкраснейшей музыкой в мире. Вскоре Град перестал 

плясать над головой у него, и Скверный Ветер прекратил свой рев, и сладкое благоухание донеслось к нему в открытое окно.

Բոլորս գիտենք որ մարդիկ քայլում են հատակի վրա, իսկ ի՞նչ կլիներ եթե հատակը լիներ երկնքում։ Երկնքում ամպեր չկային, այդ թվում և անձրև։ մարդկանց աշանանքն էր պատրաստել օդապարիկներ , ավելի շուտ րենկիրապադօ¹ հողից հող ճամփորդելու համար։ ձվածեղ պատրաստելիս ընդամենը ձուն նետում են դեպի վերև, որպեսզի հանկարծ մեր գլխներին ձու չընկնի: Երեխաները բակում խաղում էին, իսկ մեծահասակները իրենց գործով լուրջ զբաղված էին։ Սկզբից Օդադերձակները կարում են օդակտորը, օդամանստանի օդալցակայանից ուղարկվում են արկղներ մարաօդապար քաղաք, ապա օդապարանագործները պարան են գործում և զամբյուղ, իսկ միացաօդերը թռչում են Օդրոթ քաղաքի օդալցակայանը և արդեն հավաքում օդապարիկը։ Սկզբում զամբյուղից կապում են պարանները ապա ամրացնում օդակտորը, հետո տեղադրում գազով լի արկղիկը և օդապարիկը պատրաստ է։ Օդապարիկները ուղարկվում են օդապարակայան, ապա ամրեցնում են հատուկ համարներ ինչպես մեքենաներին և դրվում են վաճառքի։

մաս 2. ասեմ իմանաք

Ինը տարեկանից ավել երեխաները եթե ցանկանումմ են օդապարիկ վարել, պետք է մոտենալ օդագրանցում։ Սկզբից հարցնում են անուն-ազգանուն, ապա վերձնում են մարդու ձեռքը, թաթախում օդանաքի մեջ և տպում ձեռքը թղթին։ Թուղթը քառասուն վարկյանից, օդանաքի չորանալուց հետո ուղարկում են օդապարակայան, հետո ընտրում են օդապարիկ, գրանցում համարը, ապա վերձնում են սարք որը տեղադրվում է օդապարիկի նեսում, սարքի մեջ դնում են ձեռքի տպածը, իսկ այն վարելու համար հարկավոր է տիրոջ ձեռքը։ Ձեռքը դնում է սարքի վրա, հետո գազի արկղիկից կախվում է պարան, որը քաշելիս օդապարիկը կբարձրանա։ Հանցագործները հրաժարվում են գողանալ օդապարիկները, որովհետև ոչ ոք չի կարող վարել ուրիշի օդապարիկը ՝ սարքի հնարավորությամբ, երկրորդ այն որ ում թեկուզ հաջողվի այն վարել ինչ – որ ձևերով, օդապարակայանը արկղիկի մեջ եղադրված տեսախցիկի շնորհիվ ստուգում է տվյալենրը, եթե տերն է ուրեմն լավ է , եթե ուրիշ մեկը ՝ տանում են դատի, սուտի օդաստուգիչով։ Օդաստուգիչը կապում են մարդու մատից, և նա պատմում է եղածը, եթե ճիշտ է կանաչում է, եթե սխալ մարդու միտքը կարդում է, գրում էկրանններին և կարմիր լույսը առաջ տալիս, դրանից հետո մարդուն ըստ հանցանքի նետում են բանտ 56 տարով, մինչև իր սև օրը։

մաս 3. Մի քիչ պատմեմ

Ես գիտեմ, որ դուք ասում եք, որ օդապարիկը որ ծակվի կամ անորրակ լինի, ի՞նչ կլինի։

Գիտեք, առաջին մասում իմացաք, որ տեսախցիկ կա արկղիկի մեջ։ Օդապարիկով կարող եք բարձրանալ երեք կամ հինգ կիլոմետր բարձրություն գետնից հաշված, ասեմ, որ օդապարիկի վրա նշվում է թե քանի մետր եք բարձրացել (միայն օդաստանում)։ Երբ մարդիկ նկատում են, որ մետրերը բարձրից նվազում են սեղմում են կոճակին և օդահսկիչների մոտ շտապ զանգի ձայեր են լավում, հետո ճիշտ հինգ վարկյանից օդահսկիչները լինում են տեղում և ամեն ինչ շտկում։ Կա նախօրոք կրթություն։ Օդադպրոցներում Առաջին դասարաններում սովորում են տառեր ինչպես միշտ, երրորդ դասարանու երբ լիարշեք իմր թռչելու համարանում են տառերը և գրելը ու կարդալը, սովորում են օդապարիկների մասին, ճիշտ վարելու և օգտվելու մասին։ Փորձառուները օգտվում են ուսուցողական օդապարիկներից, որով հնարավոր է թռչել ընդամենը վեցից յոթ մետր, ապա հմուտանալով փոխում են օդապարիկները ավելի բարձ տռչելու համար։ Արդեն տաս տարեկանում կարող են վարել մեծ օդապարիկներ և կարող են գնել իրենց անձնականը, իսկ ուսումը ավարտելուց հետո եթե ստանում են լավ գնահատականներ, դպրոցը իրենց տասնամյակին անվճար նվիրում է օդապարիկ։ Այս քաղաքում լինում են դեպքեր, երբ ձյան փոխարեն նույձ է գալիս։ Նույձը մորիի և բանանի, ելակի և ապուխտի, կաթի և շոկոլադի համերի փաթիլներ են, ամեն մեկը իմ նշած համերից մեկն է։ Այսպես ասեմ, որ մարդիկ հենց այդպես չէն իմանում որ փաթիլը ինչ համի է, դրա համար երբ ագահները դույլով աթիլներ են վերձնում, փաթիլները հալչում են և հոտած մսի համ է գալիս, իսկ ինչպես ասում են լավին լավն է սպասում, այնպես խելացիներն ուղակի լեզուն պահում են ձյան տակ և վայլում համերը։

մաս 4․ Այն պահը․․․

Գիտեմ գիտ եմ , ամեն մարդու երազանքի քաղաքն է, բոլորը այս պատմությունը կարդալուց հետո երազում են հայտնվել այնտեղ, սակայն ոչ ոքին չի հաջողվել հայտնվել այդ արդար և խստաբարո քաղաքում, միայն հնարավոր է դիտել այն այնքան մինչև քնելը։ Ամեն մի տարվա եղանակին, կամ ամեն օր, տարբեր բաներ կտեսնես, մի օր կտեսնես, որ երեխաները ծառետնակ են պատրաստում, կամ մեծահասակները օդախաղի համար դաշտ են պատրաստում։ Օդախաղը հետաքրքիր խաղ է, որտեղ մարդիկ խմբերի են բաժանվում և վերձնում ռետինները։ Աջ կողմը կանաչ ռետինները, ձախը ՝ կարմիր։ Շարք են կազմում, ապա մեջտեղում նստում է ամեն խմբից մեկեդինը մարդ։ Սկզբում կանաչները ռետինը նետում են մեջտեղում նստած իրենց թմակցին և ասածվածք ասում մինչև իր ռետինը թմակցի ձեռքում է, տրվում է տաս վարկյան ասելու համար։ Մինչ նետելը երկու մեջտեղի կանգնածները հերթով ասում են թեման, օրինակ ՝ արջ, իսկ կանաչները պետք է արջի մասին ասածվածք ասեն, օրինակ ՝ արջը յոթ երգ գիտի յոթն էլ մեղրի մասին, կամ կարմիր թմակիցը ասում է ՝ կով, պետք է թմակիցներից մեկը կով բառով ասածվածք ասի ՝ կարմիր կովը կաշին չի փոխի և այլն և այլն։ Ինչքան ասածվածքը թեմային մոտիկ եղավ, մեջտեղում կանգնած թմակիցները ասում են քանի քայլ մոտենան , ով հասավ մեջտեղին նա հաղթում է և նստում մեջտեղում, իսկ խաղը նորից է սկսում։ Կամ մի օր տեսնում եք օդապատմիչը հեքիաթ է պատմում, կամ օդապարարը պար է սովորացնում օդային ու շատ այլ հետաքրքիր բաներ։ Մեկ էլ հանկարծ մի գորտ ցատկեց ջուրը և ամեն ինչ չացավ, դու մի ասա ես ուղակի նայում էի լճակի մեջ և ամեն ամեն ինչ թարս տեսանում և հորինում, բայց ես այն քաղաքում էի որոշ ժամով, ես չէի հասկանում, թե դա երա՞զ է թե ոչ, սակայն հրաշքին հավատալը ամոթ չէ։ Հավատացե՛ք, գուցե և դուք հայտնվեք այնտեղ իմ նման։

րենկիրապադօ – օդապարիկի թարս ձևը

11.04-15.04

Магия чисел: Имя Числительное

Магия чисел — практическая часть

А. Барто. Звонки

Я Володины отметки
Узнаю без дневника.
Если брат приходит с тройкой —
Раздаются три звонка.
Если вдруг у нас в квартире
Начинается трезвон –
Значит, пять или четыре
Получил сегодня он.
Если он приходит с двойкой,
Слышу я издалека:
Раздаются два коротких,
Нерешительных звонка!
Ну, а если единица –
Он тихонько в дверь стучится.

1. Сравни выделенные слова. На какие вопросы они отвечают? Найди числительные.

Что – сушесвительный

сколько – числительный

тройка – что

три – сколько

пять – сколко

четыре – сколько

двойка – что

два – сколько

2. Найди числительные

• Три,
• трое,
• троюродный,
• тройка,
• тройник.

• Пятак,
• пятый,
• пятиклассник,
• пять.

3.  Число 4 символизирует 4 стороны Света: Север, Юг, Запад и Восток. Где еще в природе встречается это число? С чем у тебя ассоциируются числа 2, 3, 7?

4- стихи, времена года,

2 – число 2 является символом равновесия, солнце и луна, H2o

7 – успех

3 – богатство, 3 месяцов

4. Какие пословицы ты знаешь, где встречаются числа?

Два медведя в одной берлоге не улягутся.

За двумя зайцами погонишься, ни одного не поймаешь

5. Разбери предложения. Найди знакомые части речи, поставь к ним вопрос, определи род и число и назови их.

Первый луч солнца разбудил девочку.

первый – который?, мужской род, числительное.

Разбудил – глагол, что делал?, мужской род

девочку- сушествительный, кому?, женский род
Солнце встает 365 раз в году.

Солнце – сушествительный, средний род, что?

365 – числительное, сколько?, мужской род.

6. Спиши и вставь пропущенные буквы (подбери проверочные слова, вспомни правило образования сложных слов, правило -жи, -ши). Выдели числительные.

Верблюд может долго не есть и не пить за счет  запасов жара в горбах. Взрослый верблюд весом в 630 килограммов может потерять в жару около 160 килограммов и не погибнуть. Правда, потом он сразу выпывает от 90 до 135 литров воды. Новорожденный верблюжонок полностью приспособлен к жизни в пустыне. Ходить он начинает через 7-8 часов после рождения. На второй день он уже не отстает от стада

Թվաբանական օրենքներ կոտորակների բազմապատկման համար

Դասարանական առաջադրանքներ

1․Կատարիր բազմապատկումը․

1239 x 5372 = 53/234

8356 x 9372 = 7719/4032

3914 x 424593 =  8268/4151

2․ Ստուգե՛ք զուգորդական օրենքը կոտորակների բազմապատկման համար՝ որպես օրինակ վերցնելով կոտորակների հետևյալ եռյակները․

516 x ( 37 x 198)= 285/896

(516 x  37) x 198= 285/896

518x (49 x 2364) = 1173/1152

(518x 49) x 2364 = 1173/1152

815 x (252 x 2116) = 35/4

(815 x 252) x 2116 = 35/4

5․ Ալենի քայլի երկարությունը 3/4 մ է, իսկ Արենի քայլի երկարությունը նրանից 5 սմ-ով երկար: Գտե՛ք ճանապարհի նվազագույն երկարությունը, որն անցնելու համար երկուսի քայ լերի քանակներն էլ կարտահայտվեն բնական թվերով։

3/4 մ = 300:4=75սմ

75+5=80

Թվաբանական օրենքներ  կոտորակների գումարման համար

Դասարանական և տնային առաջադրանքներ

1․ Օգտագործելով կոտորակների գումարման օրենքները՝ հաշվեքառավել հարմար եղանակով․ 

725+25+625 =  (7+10)/25+6/25=23/25 

932+74+1532 = 9+56)/32+15/32=80/32=5×16/2×16=5/2

1618+13+718 = (16+6+7)/18=29/18

1135+(167+335) = (80+3+11=)/35 94/35

7142+(136+2542) = (71+25+91)/42=187/42

1764+(916+3364) = 17/64+(36+33)/64=86/64=2×43/2×32=43/32

2. Ի՞նչ կոտորակներ պետք է գրել աստղանիշի փոխարեն․ որպեսզի ստացվի հավասարություն․

64/75-415=325+715

839+1113=35/13-6439

946/1815-633=255+1033

163/36-83=736+53

944+54=135/44-7144

1309/588-821=4528+521

3. Ուղղանկյունանիստի բարձրությունը 4514դմ է, լայնությունը՝ 107դմ, իսկ երկարությունը բարձրության և լայնության գումարից ավելի է վերջինիս 865 մասով։ Որքա՞ն է ուղղանկյունանիստի երկարությունը։ 4337/910 դմ

163

Գոյականներ

կաղնի,

գետ,

բուք,

ճշմարտություն,

Գայանե,

տուն,

կատու,

կաղամբ,

հեռուստացույց,

Հայաստան,

աղջիկ,

վարդ,

Վարդուհի,

լիճ,

ալիք,

հեծանիվ,

պատմություն,

մարտ,

մարտակառք,

կառապան,

թռչուն,

թռիչք,

գարուն,

արև

Ածականներ

Հայտնի,

մեծ,

կանաչ

, բարի,

տգեղ,

անտուն

, բարկացկոտ,

գունավոր,

խակ,

հետաքրքիր,

հզոր

, բարձր,

ալ,

պատմական,

հմուտ,

մարտական,

եռանիվ,

խիզախ

, բարի,

բարեկամական,

շքեղ,

գարնանային,

արևոտ,

երկար,

փշոտ:

164

Ա խումբ- ածականներ

Բ խումբ – բայեր

165

Կանաչ – ածական

կանաչում է – բայ

ուղիղ – ածական

ուղղիր – բայ

բարի – ածական

բարիացավ – բայ

գեղեցիկ – ածական

գեղեցկանում է- բայ

գոռոզ – ածական

գոռոզանում է – բայ

166

գոյականներ

ծաղիկ

ճամացույց

ջուր

սար

մարդ

երեխա

նավաստի

օձ

ամպ

ինքնաթիռ

առվակ

գարուն

թիթեռ

պահակ

նավակ

հատիկ

բայեր

վազել

թրթռալ

թիավարել

ջրել

գնալ

լողալ

վազվզել

սողալ

իջնել

բացվել

չխկչխկան

գոռգոռալ

բարձրանալ

պահել

ոսկեզօծել

Ածականներ

ջինջ,բուրավետ,մեծ,ջրոտ,ծաղկավետ, հրաշալի,մաքուր,ճկուն, սև,պայծառ,սպիտակ, գաղտնի, ոսկեզօծ, երկաթյա։